Een eenmanszaak is de meest gekozen ondernemingsvorm voor wie alleen begint. De drempel is laag, maar er komen wel verplichtingen bij kijken. We zetten het stappenplan op een rij.
Wat is een eenmanszaak?
Bij een eenmanszaak ben jij persoonlijk de onderneming. Er is geen scheiding tussen prive- en zakelijk vermogen, wat betekent dat je met je hele vermogen aansprakelijk bent voor schulden. De winst van de zaak wordt belast als persoonlijk inkomen.
Stap 1: ondernemingsnummer aanvragen
Schrijf je in bij de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO) via een erkend ondernemingsloket. Hier krijg je je uniek ondernemingsnummer dat dient als BTW-nummer en officiele identificatie.
Stap 2: aansluiting bij sociaal verzekeringsfonds
Sluit je binnen 90 dagen aan bij een sociaal verzekeringsfonds voor zelfstandigen. Je betaalt sociale bijdragen die recht geven op pensioen, ziekteverzekering en andere sociale rechten.
Stap 3: BTW-activering
Bij meeste activiteiten activeer je je BTW-nummer via je ondernemingsloket. Vrijgestelde regelingen bestaan voor kleine ondernemers tot een bepaalde omzetgrens.
Stap 4: zakelijke rekening en boekhouding
Open een aparte rekening voor je zaak. Hou een vereenvoudigde boekhouding bij of laat je bijstaan door een boekhouder. Bewaar facturen en ontvangsten zorgvuldig.
Voor- en nadelen
De voordelen: snelle opstart, weinig formaliteiten en lage opstartkosten. De nadelen: onbeperkte aansprakelijkheid en hogere belasting bij hoge winsten. Bij stevige groei kan een omschakeling naar een BV interessant zijn.
Wat is een eenmanszaak?
Een eenmanszaak is de eenvoudigste rechtsvorm in België. Je bent persoonlijk verantwoordelijk — zonder onderscheid tussen privé- en bedrijfsvermogen. Voor solo-ondernemers met beperkt risico is dit vaak de slimste start.
Stap 1: Voorwaarden checken
Je moet handelingsbekwaam zijn (18+), niet onder voorlopig bewind staan, en (voor sommige beroepen) een diploma of basiskennis bedrijfsbeheer hebben.
Stap 2: Inschrijving in KBO
Schrijf je in bij de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO) via een ondernemingsloket. Kosten: ongeveer € 105,50. Je krijgt onmiddellijk een ondernemingsnummer waarmee je kunt starten.
Stap 3: BTW-activering
Vraag een btw-nummer aan via dezelfde inschrijving. Vergeet de keuze niet tussen normale btw-regeling, kleine onderneming (vrijstelling tot € 25.000) of forfait.
Stap 4: Sociale verzekeringskas
Sluit je aan bij een sociale verzekeringskas voor zelfstandigen. De eerste vier kwartalen gelden voorlopige bijdragen die later worden herzien op basis van werkelijk inkomen.
Stap 5: Bankrekening en boekhouding
Open een aparte zakelijke bankrekening (verplicht bij btw-plichtige zelfstandigen). Begin meteen met administratie.
Aansprakelijkheid: het grootste risico
Volledige persoonlijke aansprakelijkheid is de grootste valkuil. Bij grotere risico’s kan een BV op termijn slimmer zijn. Lees ook onze gids over een BV oprichten.
Belastingen: progressieve schaal
Inkomsten vallen onder de personenbelasting (progressief, max 50%). Bij stijgend inkomen kan een vennootschap fiscaal interessanter worden — het kantelpunt ligt vaak rond € 70.000 nettowinst per jaar.